Picture
ΓΡΑΦΕΙ Ο
Γιάννης Μήτσιος

Το μελαγχολικό φθινόπωρο του 2010 μας προετοιμάζει σιγά σιγά για τη βαρυχειμωνιά του 2011. Τα είκοσι τελευταία χρόνια, μεταξύ των παγκόσμιων αλλαγών, είδαμε την πτώση του διπολισμού, τον πόλεμο ενάντια στην τρομοκρατία, τη Ρωσία γονατισμένη μετά την πτώση του κομμουνισμού και αναγεννημένη στη συνέχεια, την Ευρωπαϊκή Ένωση που προσπαθούσε να βρει τον δρόμο της με τη δημιουργία του ευρώ, την παγκόσμια οικονομία να χορεύει στον ρυθμό των τραπεζών, στις “φούσκες” των ακινήτων, στα κερδοσκοπικά κεφάλαια και στην προσπάθεια δημιουργίας του αιώνα της αμερικανικής κυριαρχίας και της νέας τάξης των πραγμάτων που είχαν οραματιστεί οι νεοσυντηρητικοί.

Το ιδεολογικό πλαίσιο είχε τοποθετηθεί με τις αυτοεκπληρούμενες προφητείες του Χάντιγκτον για τις συγκρούσεις πολιτισμών, του Φουκουγιάμα για την επικράτηση του δυτικού μοντέλου δημοκρατίας και του Μπρεζίνσκι για τη “Μεγάλη Σκακιέρα” και τον μοναδικό ρόλο της Αμερικής στα παγκόσμια πράγματα.

Η δεκαετία όμως πέρασε γρήγορα και η νέα τάξη πραγμάτων μέσα στα δέκα αυτά χρόνια μάλλον οδηγείται σε παγκόσμια αταξία. Η αποθέωση των αγορών (που κανείς δεν λέει τα ονοματεπώνυμά της), η δικτατορία των τραπεζών που επιχειρείται να επιβληθεί μέσω κρατικών πολιτικών και να υποκαταστήσει τον ρόλο της πολιτικής, των δημοκρατικών θεσμών και της βούλησης των λαών και οι δομές του παγκόσμιου οικονομικού συστήματος που τρίζουν οδηγούν τον πλανήτη σε μια νέα φάση της παγκόσμια ιστορίας, σκοτεινή, δύσκολη και με πολύ ενδιαφέρον για την επόμενη δεκαετία που έρχεται.

Η νευρικότητα που επικρατεί στο παγκόσμιο πολιτικό και οικονομικό στερέωμα είναι άνευ προηγουμένου και φαίνεται ξαφνικά όλοι να τα έχουν βάλει με όλους και να είμαστε στην αρχή των εξελίξεων. Σταθερές αξίες και σίγουρες επιλογές δεν υπάρχουν πουθενά. Η παγκοσμιοποίηση που θεοποιήθηκε τις περασμένες δεκαετίες με την πτώση του κομμουνισμού δρέπει σήμερα τα επίχειρα της φιλοσοφίας της που έβαζε την οικονομία και τις αγορές πάνω από τον άνθρωπο και τους λαούς.

Το “σφιχταγκάλιασμα” των οικονομιών (λέγε με οικονομική αλληλεξάρτηση) κοντεύει να παρασύρει την ανθρωπότητα σ’ έναν χορό στο χείλος της αβύσσου.

Στην Ευρώπη ζούμε το τέλος του ευρωπαϊκού ονείρου. Τα γερμανικά πλεονάσματα από τη μια και τα ελλείμματα και τα χρέη από την άλλη των μικρών διακυβεύουν την ύπαρξη του ευρώ αλλά και τη συνοχή της ευρωπαϊκής ηπείρου. Η Ευρώπη αποτελείται από μια ένωση διαφορετικών εθνών και λαών, και δεν έχει ή δεν επιθυμεί ηγεμονίες. Ούτε πολιτική ηγεμονία μέσω μιας χώρας και συμμάχων αλλά και ούτε οικονομική μέσω διεθνών τραπεζιτικών μη θεσμικών φορέων. Ιστορικά τουλάχιστον όσες φορές επιχειρήθηκε να γίνει αυτό, απέτυχε με βαρύ φόρο αίματος και δυστυχίας για τους λαούς της.

Η Αμερική αντεπιτίθεται με τύπωμα δολαρίων για να αυξήσει τις εξαγωγές της, να δημιουργήσει θέσεις εργασίας και να μειώσει το έλλειμμά της. Την ίδια ώρα που βιώνει ανεργία στο 10%, και τη μακροχρόνια ανεργία τη χειρότερη από την περίοδο του κραχ του 1929 και με μια προεδρία αδύναμη νομοθετικά και πολιτικά, για τα επόμενα δύο χρόνια, αφού η Γερουσία ελέγχεται από τους Δημοκρατικούς και η Βουλή των Αντιπροσώπων από τους Ρεπουμπλικάνους.

Στον χορό μπήκε και η Κίνα που μαζί με τη Γερμανία αντιστέκονται σε ένα φθηνό δολάριο, διότι τα προϊόντα τους θα χάσουν σε ανταγωνιστικότητα και αυτές θα μειώσουν τα πλεονάσματά τους. Την ώρα που η Κίνα τεχνηέντως κρατά το δικό της νόμισμα υποτιμημένο και η Γερμανία κρατά χαμηλά τους μισθούς και περιορίζει την ιδιωτική κατανάλωση.

Η Κίνα έχοντας 2 τρισ. δολάρια αποθέματα σε ομόλογα του αμερικανικού δημοσίου, πιέζει για να μη μειωθεί η αξία τους. Στο παγκόσμιο παιχνίδι των νομισμάτων μπήκαν και οι αναδυόμενες οικονομίες (Βραζιλία, Μεξικό, Ινδία) που δεν θέλουν ασθενές δολάριο, γιατί έτσι θα απαξιωθούν οι εξαγωγικές και επενδυτικές τους προοπτικές. Όπως πολύ εύστοχα έγραψε πρόσφατα στους “Τάιμς της Νέας Υόρκης” ο Νίκολας Κριστόφ: “Η τεράστια συγκέντρωση πλούτου στα χέρια λίγων διαβρώνει την ψυχή όλων των εθνών… το αποτέλεσμα να είναι έθνη χωρίς κοινωνική συνοχή ή αίσθηση εθνικής ενότητας”.

Σε γεωπολιτικό επίπεδο, το ΝΑΤΟ αλλάζει το στρατηγικό του δόγμα να μπορεί να καλύψει νέους κινδύνους και απειλές όπως κοινωνικές συγκρούσεις, μετανάστευση, τρομοκρατία, κυβερνοπόλεμο, πειρατεία, διασπορά των βαλλιστικών πυραύλων και των πυρηνικών όπλων με ιδιαίτερη έμφαση στη σχέση του ΝΑΤΟ με τους στρατηγικούς εταίρους Ρωσία, Κίνα, Ινδία και Ιαπωνία, αλλά και το μέλλον του Αφγανιστάν.

Κανείς δεν ξέρει τι θα γίνει με το θέμα των πυρηνικών του Ιράν, την κατάσταση στη Μ. Ανατολή, και τη στρατηγική απειλή της Κίνας στον Ειρηνικό. Η πρόσφατη κρίση στη χερσόνησο της Κορέας δεν ξέρουμε πού θα οδηγήσει, μιας και φαίνεται για αναμέτρηση των μεγάλων μέσω τρίτων χωρών (proxy wars). H Βόρεια Κορέα συνδέεται με την Κίνα και τη Ρωσία, ενώ η Νότια Κορέα με τις ΗΠΑ και την Ιαπωνία.

Για την ώρα φαίνεται ότι Κίνα, ΗΠΑ και Ρωσία είναι σε διαρκή συνεργασία αλλά και αμοιβαία καχυποψία για τα στρατηγικά τους θέματα και το ερώτημα είναι αν θα βάλουν τάξη στην παγκόσμια αταξία ή θα οδηγήσουν τον πλανήτη σε άλλες καταστάσεις.

Μέρος, λοιπόν, αυτού του χαοτικού συστήματος είναι και η χώρα μας. Είμαστε ένα βήμα πριν από τη χρεοκοπία όχι μόνον της οικονομικής μας πολιτικής αλλά και του ολόκληρου του μεταπολιτευτικού μας πολιτικού συστήματος.

Οι εποχές που οι αδυναμίες του οικονομικού και πολιτικού συστήματος καλύπτονταν με φθηνό δανεισμό πέρασαν ανεπιστρεπτί. Ήρθε η ώρα να πληρώσουμε τον λογαριασμό και δυστυχώς η ιστορία μάς διδάσκει ότι το μεγάλο ψάρι τρώει το μικρό.

Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΗΤΣΙΟΣ ΕΙΝΑΙ:
πολιτικός - επιστήμων διεθνολόγος, Μ.Α. πανεπιστημίου Northeastern Βοστόνης.
ymitsios@otenet.gr




Leave a Reply.

    free counters
    Picture
    ΟΙ ΜΕΓΑΛΕΣ ΑΓΑΠΕΣ ΔΙΑΡΚΟΥΝ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ
    Picture
    ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΙ-ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ
    Picture
    ΗΡΘΑΜΕ ΚΑΙ ΕΔΩ
    Picture
    Picture
    Picture

    ΚΛΥΣΜΑ
    σ’ έναν τρελό κόσμο η απλή, καθημερινή λογική δεν επαρκεί – αλλά η αληθινή νοημοσύνη δε στηρίχτηκε ποτέ στη λογική όσο στη διαίσθηση και τη φαντασία.

    Picture
    Picture
    Picture
    Picture
    Picture
    Picture

    Archives

    July 2012
    June 2012
    May 2012
    April 2012
    January 2012
    December 2011
    November 2011
    October 2011
    September 2011
    August 2011
    July 2011
    June 2011
    May 2011
    April 2011
    March 2011
    February 2011
    December 2010
    November 2010
    October 2010